นักโบราณคดีชี้ 'เวริกา' ผู้ทำให้โรมบุกเกาะอังกฤษ อาจเป็นผู้หญิง ไม่ใช่กษัตริย์ชายอย่างที่ตำราเขียนมาเกือบ 200 ปี

ในประวัติศาสตร์อังกฤษ “เวริกา” (Verica) เป็นผู้ปกครองเผ่าอาเทรบาทีส ซึ่งมีดินแดนครอบคลุมแถบแฮมป์เชียร์และเวสต์ซัสเซกซ์ในปัจจุบัน ราวปี ค.ศ. 40 เวริกาถูกโค่นจากอำนาจ แล้วหนีข้ามทะเลไปหาจักรพรรดิคลอดิอัสที่กรุงโรม

ตามบันทึกของคาสเซียส ดิโอ นักประวัติศาสตร์โรมัน การบุกเกาะบริเตนของโรมันในปี ค.ศ. 43 เกิดขึ้นเพราะเวริกาโน้มน้าวให้คลอดิอัสยกทัพข้ามช่องแคบ ตำราประวัติศาสตร์เรียกเวริกาว่า “กษัตริย์” ผู้ชายมาตลอด

หลักฐาน 3 ข้อ

ดร.ไมล์ส รัสเซลล์ ผู้อำนวยการงานภาคสนามโบราณคดีของมหาวิทยาลัยบอร์นมัธ เสนอว่าเวริกาเป็นผู้หญิง โดยให้เหตุผลว่า

• ชื่อ ลงท้ายด้วยตัว a ซึ่งพบบ่อยในชื่อผู้หญิงสมัยนั้น เช่น บูดิกา ราชินีเผ่าไอซีนี และคาร์ติมันดูอา ราชินีเผ่าบริกันทีส ทั้งสามคนอยู่ในยุคเดียวกัน
• ตำแหน่ง บนเหรียญของเวริกามีคำว่า REX ที่แปลว่ากษัตริย์ แต่รัสเซลล์ชี้ว่าคำนี้ไม่ได้ระบุเพศ โรมรับรองทั้งกษัตริย์ชายและหญิง คลีโอพัตราแห่งอียิปต์ก็ใช้
• รูปบนเหรียญ ผู้นำบริเตนยุคเหล็กคนอื่นใช้รูปนักรบชายชัดเจน แต่เหรียญของเวริกาเป็นรูปนักรบร่างเพรียวแบบผู้หญิงขี่ม้าถือหอก พร้อมอักษร VIR (ย่อจากเวริกา) และ REX

รัสเซลล์บอกว่าที่คนคิดว่าเวริกาเป็นชาย เป็นเพราะกรอบคิดแบบชายเป็นใหญ่ของนักประวัติศาสตร์คลาสสิกในศตวรรษที่ 19 และควร “เชื่อหลักฐานทางโบราณคดีตามที่เห็น”

เรื่องเล่าที่เปลี่ยนไป

ถ้าเวริกาเป็นผู้หญิงจริง เรื่องการบุกบริเตนก็เปลี่ยนมุม รัสเซลล์มองว่าบันทึกของดิโอที่บอกว่าคลอดิอัสตัดสินใจเพราะผู้หญิงคนหนึ่งพูด เป็นการเหน็บแนมคลอดิอัสว่าอ่อนแอ ทั้งที่จริงเวริกาอาจมีบทบาทสำคัญ ทั้งให้ข้อมูลยุทธศาสตร์และสนับสนุนกองทัพในพื้นที่

ข้อควรรู้

นี่เป็นข้อเสนอของนักวิจัยคนเดียวจากการตีความหลักฐานที่มีอยู่ ไม่ใช่การค้นพบหลักฐานใหม่อย่าง DNA นักวิชาการคนอื่นอาจเห็นต่าง